Brandklasse netwerkkabel: CPR en NEN 8012

Welke brandklasse moet mijn netwerkkabel hebben?

Elke kabel die vast in een gebouw ligt valt onder CPR en moet een brandklasse hebben. Welke, bepaalt u met NEN 8012. In gewone ruimtes komt dat meestal uit op Eca, langs vluchtroutes op Dca, en in zorg, onderwijs en hoogbouw op Cca. Het staat op de kabelmantel gedrukt.

Waarom dit op een wifi-site staat

Omdat elke wifi-zender aan een kabel hangt, en die kabel loopt door het verlaagde plafond, door de schacht en langs de gang waar mensen naar buiten moeten. In een gemiddeld kantoorpand ligt er meer kunststof aan datakabel boven het plafond dan aan alle stopcontacten bij elkaar. Bij brand is dat geen detail: kabelmantels branden, roken en druppelen.

En het is de post waar het bijna altijd misgaat. Wij komen regelmatig panden binnen waar de elektra keurig volgens bestek ligt en de datakabel uit de goedkoopste doos komt die er die dag was. Niemand kijkt ernaar, want de kabel doet het gewoon.

Wat CPR is

De bouwproductenverordening, in het Engels Construction Products Regulation, vandaar CPR, is Europese wetgeving voor producten die vast in een bouwwerk worden toegepast. Sinds 1 juli 2017 vallen ook kabels eronder. Praktisch betekent het drie dingen:

• De kabel is getest volgens EN 50575 en heeft een brandklasse.
• De leverancier levert een prestatieverklaring (DoP) waarin die klasse staat.
• De klasse staat op de mantel gedrukt en de kabel draagt een CE-markering.

Staat er niets op de mantel, dan is het geen kabel die u vast in een gebouw hoort te leggen. Zo simpel is die toets.

De brandklassen, van laag naar hoog

De achtervoegsels tellen net zo hard

Achter de klasse staan nog drie codes, en die worden vaker vergeten dan de klasse zelf:

• s voor rook (smoke): s1 is weinig rook, s3 is veel. In een gang waar mensen langs moeten is rook eerder een probleem dan vlammen.
• d voor brandende druppels (droplets): d0 is geen druppels, d2 is de zwaarste. Boven een vluchtroute wilt u geen brandend kunststof dat naar beneden valt.
• a voor zuurgraad (acidity): a1 tot a3. Zure rook tast apparatuur en constructie aan en is slecht in te ademen.

Een volledige aanduiding ziet er daarom uit als D_ca-s2,d2,a1. Wie alleen “Dca” in het bestek zet, laat de helft open.

Wat NEN 8012 doet

CPR zegt dat een kabel een klasse moet hebben. NEN 8012 is de Nederlandse norm die zegt welke klasse waar hoort: Keuze van het type kabel met betrekking tot het brandgedrag. Het is geen tabel maar een risicoafweging langs vier vragen:

• Hoeveel mensen zijn er? Een magazijn met vier man is iets anders dan een aula met vierhonderd.
• Kunnen zij zichzelf in veiligheid brengen? Dit is de vraag die zorg, kinderopvang en gesloten instellingen zwaarder maakt dan een kantoor.
• Hoe hoog en hoe diep zit de ruimte? Hoogbouw en kelders hebben langere vluchtwegen.
• Waar ligt de kabel? Een kabel in een eigen brandwerende koker is iets anders dan dezelfde kabel los boven een gang.

Er komt een klasse uit, en die legt u vast. NEN 8012 is niet in elke situatie wettelijk verplicht, maar het is wél de manier waarop het in bestekken wordt opgeschreven en waarop een controleur of verzekeraar het naloopt. Wie het overslaat, heeft geen onderbouwing als de vraag komt.

Waar het in de praktijk misgaat

• De elektra klopt en de data niet. Twee partijen, twee bestekken, en de datakabel valt tussen wal en schip.
• Bijgeleverde kabel uit de doos. Wat er bij een camera of een zender meekomt is patchmateriaal, geen installatiekabel, en het verdwijnt toch in het plafond.
• Een uitbreiding in een lagere klasse. Het pand is opgeleverd in Dca, en de acht kabels die er twee jaar later bij komen zijn Eca. Dan klopt het dossier niet meer.
• Wel de klasse, niet de achtervoegsels. Dca zonder rook- en druppeleis is niet wat er bedoeld werd.
• Geen prestatieverklaring bewaard. Bij oplevering, verkoop of een verzekeringsvraag is dat het papier waar het om draait.

Wat wij hierin doen

Wij bepalen vóór de aanleg welke klasse er nodig is en waarom, en dat gaat mee in het plan. Wij leggen wat daaruit komt, niet wat toevallig op de bus ligt, en bij oplevering krijgt u de prestatieverklaringen van de gebruikte kabel bij het meetrapport en de patchlijst. Ligt er al bekabeling en weet niemand meer wat het is, dan lezen wij de mantelopdruk af en zetten wij op papier wat er ligt. Dat is vaak het eerste eerlijke antwoord dat een gebouwbeheerder op die vraag krijgt.

Nemen wij het werk niet aan, dan is de opdruk nog steeds zelf te lezen: pak een kabel in het plafond en kijk wat er op de mantel staat. Staat er geen klasse op, dan weet u genoeg.

Verder lezen

Hoe wij een bestaande installatie doormeten en per verbinding goed- of afkeuren staat bij netwerkkabels doormeten en certificeren. Wordt er bij u gebouwd of verbouwd, dan is dit het moment om het vast te leggen: wifi bij nieuwbouw en verbouwing. En waarom een bekabelde zender het uitgangspunt is leest u bij zakelijk wifi-netwerk aanleggen.